Programma woensdag 18 december 2019

Ensemble Corona en Vocaal Ensemble Larynx

  • Aanvangstijd: 12:45 uur
  • Locatie: Kloosterkerk

Programma 4e Gouden Eeuw concert: Sancta Susanna: muziek bij Rembrandts schilderij Susanna

SANCTA SUSANNA: HET HELE VERHAAL
Korte inhoud  Het concertprogramma Sancta Susanna bestaat uit een nieuwe compositie gebaseerd op een oud verhaal, met gebruik van reeds bestaande vocale muziek en meer of minder bekende Nederlandse volksliedjes.

Uitvoerenden Ensemble Corona, Vocaal Ensemble Larynx, componist Hugo Bouma, bandoneonist Matías Pedrana.

Een oud verhaal met een actueel thema
De basis voor het programma is het Bijbelse verhaal van Susanna die in de boomgaard van haar tuin gaat baden. Zij wordt daarbij bespied door twee oude mannen. Zij overrompelen haar en doen haar een oneerbaar voor stel. Als zij daar niet op ingaat omdat zij niet wil zondi gen ‘in het aanschouwen des Heren’, brengen de twee haar voor de rechter onder het voorwendsel dat zij haar in de boomgaard hebben betrapt met een jongeman. Seksuele grensoverschrijding is van alle tijden. Dit eerste deel van het verhaal is al in de vroege 16de eeuw op muziek gezet. Ook in de schilderkunst wordt dit deel van de vertelling veelvuldig uitgebeeld. Hoe het afloopt vertellen schilders en componisten echter niet. Onze productie Sancta Susanna  vertelt het hele verhaal: hoe vervolgens de profeet Daniël de ouderlingen op een slimme manier ontmaskert en zorgt dat de mannen veroordeeld worden in plaats van Susanna.

Nieuwe compositie in combinatie met bestaand werk en volksmuziek

Het concertprogramma betreft een nieuw te componeren werk van de jonge, veelzijdige componist Hugo Bouma, met als basis de tekst van het Bijbelverhaal van Susanna, waarbinnen – als in een raamwerk – al bestaande composities worden gevoegd. Dit is een vorm die al in de 16de eeuw werd toegepast en die bekend staat onder de naam ensalada . Hierin worden verschillende genres gemixt tot een zeer divers geheel: madrigalen, volksmuziek, religieuze gezangen en klank nabootsingen. Ernst en humor wisselen elkaar af.

Als basis voor zijn compositie gebruikt Hugo Bouma de prachtige tekst over Susanna uit de Delftse Bijbel van 1477; die zal deels worden gezongen en deels worden gesproken. Van bestaande composities over Susanna van componisten als Orlando di Lasso, Hildegard van Bingen, Clement Janequin en John Tavener zal hij delen of gehele composities kiezen om in het geheel te ver werken. De combinatie van muziek uit Middeleeuwen en Renaissance met hedendaags werk is spannend en kan tot versterking van elkaar leiden. In de nieuwe ensalada  verwerkt Bouma ook bekende en minder be kende Nederlandse volksliedjes. Die komen zo in een geheel nieuwe context te staan en krijgen daarmee ook een andere, vaak minder ‘brave’ betekenis.
Bezetting
Deze veelzijdige voorstelling combineert ‘oud en nieuw’ op verschillende manieren: een jonge componist met ervaren uitvoerende musici, een nieuwe compositie gemengd met bestaande (soms zeer oude) composities, een tekst uit 1477 gesproken en gezongen in de 21ste eeuw, historische instrumenten in combinatie met de bandoneon. Bandoneon kleurt goed bij de stem én bij Renaissance instrumenten en brengt tegelijkertijd  een meer eigentijds geluid.

Informatie over de uitvoerende(n)

Ensemble Corona bestaat sinds 2001 en is gespecialiseerd in repertoire uit de late Middeleeuwen en Renaissance (eind 14e, 15e en 16e eeuw). Het ensemble instrumenteert periodegetrouw  dat ziet men terug in een overwogen (historische) instrumentkeuze voor elk programma, en in de omgang met de composities.

Ensemble Corona bestaat uit: Valeria Mignaco, Heleen Gerretsen, Margo Fontijne en Elly van Munster

corona_kl.jpg

Valeria Mignaco – sopraan
Valeria begon haar zangstudie in haar geboorteland Argentinië. In 1996 kwam ze naar Nederland om aan het Koninklijk Conservatorium in Den Haag zang oude muziek te studeren. In 2003 haalde zij haar diploma en is sindsdien actief als concertzangeres. Zij zong als solist met het Concertgebouw Kamerorkest, Holland Baroque Society en Bachkoor Holland. Ze zong geduren de 10 jaar in Cappella Amsterdam en werkte tevens voor onder andere het Huelgas Ensemble, de Züricher Singakademie, het Deutscher Kammerchor en het Groot Omroepkoor. Naast haar uitvoerende zangpraktijk is Valeria sinds 2001 actief als zangpedagoge.

Heleen Gerretsen – cornetto, blokfluiten
Heleen Gerretsen studeerde blokfluit aan het Utrechts Conservatorium. Tijdens haar studie werd het blokfluittrio Ratatouille opgericht waarmee ze optrad in binnen  en buitenland. Als freelance blokfluitist trad Heleen op met onder andere het Schönberg Ensemble, het Combattimento Consort, het Ne derlands Balletorkest en het Dresdner Kammerchor. Door haar interesse in geïmproviseerde muziek kwam Heleen in con tact met de cornetto. Zij nam les bij William Dongois in Parijs en bij Marleen Leicher, Jean Pierre Canihac en Bruce Dickey. Als cornettiste werkte ze mee aan projecten van In Stil Moderno en Florilegium Musicum. Heleen is werkzaam als docent blokfluit en trainer groepsdidactiek kunstonderwijs en geeft  didactiek  en methodiek lessen aan verschillende conservatoria.

Margo Fontijne – viola da gamba, vedel
Naast haar universitaire studie pedagogiek studeerde Margo viola da gamba bij verschillende docenten en in master classes (onder andere bij Anneke Pols, Wieland Kuijken, Jordi Savall, Sophie Watillon en Laurence Dreyfuss) en aan het Sweelinck Conservatorium in Amsterdam. Zij sloot haar studie af met het staatsexamen. Als uitvoerend musicus heeft zij een lange staat van dienst als begeleider en veelzijdig ensemblespeelster. Op dit moment maakt zij als vaste speler deel uit van Barokensemble Ferroforte en Ensemble Corona. Margo heeft  een viola da gamba lespraktijk voor individuele  en groepslessen.

Elly van Munster – historische tokkelinstrumenten
Elly studeerde aanvankelijk klassiek gitaar bij Stanley Noordpool aan het Brabants conservatorium. Vervolgens haalde zij haar doctoraal Spaans aan de Universiteit van Utrecht. In 1994 deed zij staatsexamen luit. Behalve als solist treedt Elly regelmatig op als begeleider van zangers en instrumentalisten en als continuospeler in ensembles (luit en chitarrone). Zij speelt regelmatig in Nederland en Frankrijk met Barokopera Amsterdam o.l.v. Frédérique Chauvet. Met blokfluitiste Alice Gort Switynk vormt zij Ensemble Rossignol, met mezzosopraan Margot Kalse Duo Seraphim en met sopraan Hilde van Ruymbeke Duo Rosemont. Daarnaast maakt zij deel uit van Ensemble Fortuna o.l.v. Jacqueline Dubach. Samen met sopraan Sinje Kiel won Elly in juni 2002 de eerste prijs en de publieksprijs op het Alte Musik Treff Berlin, het concours voor Oude muziekensembles in Berlijn. Met Jelma van Amersfoort vormt zij een gitaarduo, waarbij ze op kopieën speelt van vroeg 19de eeuwse gitaren, gebouwd door Martin de Witte uit Den Haag.

Matías Pedrana – bandoneon
Matías begon zijn muzikale opleiding in Argentinië toen hij dertien was. Daar voltooide hij de opleiding van de Univer sidad Nacional de Rosario als dwarsfluitist. In 200 verhuisde hij naar Europa om zijn muzikale carrière voort te zetten en besloot bandoneon te gaan studeren. Hij haalde zijn diploma bandoneon aan het Codarts Conservatorium in Rotter dam. Als bandoneonist heeft hij samengewerkt met bekende musici en ensembles zoals Orchestra Tipica OTRA, Guardia Cadenera, Nueva Manteca, Motion Unlimited Cinematic Orchestra, Het Gelders Orkest, Tango Extremo, Ben van den Dungen en Septetoscopio. Met enkele van deze ensembles heeft hij door de wereld gereisd en op toonaangevende festivals gespeeld. Hij speelde op CD opnamen van het Gotan Project en van Tango Extremo. Matías is vaste speler bij Grupo del Sur.

Hugo Bouma – componist
Hugo Bouma studeerde Natuurkunde aan de Universiteit van Amsterdam. Van 2014 tot 2018 studeerde hij Compositie aan het Utrechts Conservatorium, alwaar hij in 2018 zijn Bachelordiploma behaalde. Zijn staat van dienst als componist gaat terug tot 2007 en bevat inmiddels tientallen werken voor uiteenlopende bezettingen, waaronder symfonisch gedicht Zelfportret  in opdracht van het Sweelinckorkest en de kameropera Kreeftenkok  voor het Opera Forward Festival 2018 (DNO) in Amsterdam. Zijn muziek kenmerkt zich door een rijke harmonische taal en een intelligente expressie, en hij is niet bang de luisteraar te vervreemden. In zijn werk zijn invloeden te horen die uiteenlopen van Renaissance polyfonie tot serialis me, funk en jazz. Hugo is ook al vele jaren zeer actief als arrangeur, met vele tientallen bewerkingen voor onder meer het Ricciotti Ensemble en het Nederlands Studentenorkest. Omdat hij al deze activiteiten van belang acht voor een allround musicus, met een historisch precedent in veel van de groten uit het verleden, noemt hij zichzelf liever muziekschrijver  dan componist.

Martine des Tombe  – dirigent
Martine begon haar pianostudie piano bij Susanne Roche en Carlos Cebro in Parijs. Bij Avi Schönfeld deed ze het conser vatorium in Maastricht en daarna studeerde ze koordirectie bij Daniel Reuß aan het Conservatorium van Amsterdam. Ze volgde daar onder meer lessen bij Jos van Veldhoven, Paul van Nevel en Roland Kieft. Ze dirigeerde de afgelopen 25 jaar diverse koren en ensembles Recent waren dat het Haarlems Klein Koor , Kamerkoor Con Passione, Ensemble Tout Venant en Larynx. Op dit moment werkt Martine als privé docent, als dirigent van Larynx en als zangeres en pro ductieleider bij kamerkoor PA’dam. Na verhuizing uit de Randstad werkt zij aan een nieuw muzikaal bestaan in het noordoosten van het land.

Vocaal ensemble Larynx
Larynx is opgericht in 2014 en bestaat uit acht zeer ervaren koorzangers. Het ensemble heeft sindsdien jaarlijks ca. 2 projecten in eigen beheer georganiseerd. Larynx zingt muziek van Gregoriaans tot hedendaags en probeert het publiek te prikkelen door verrassende repertoirekeuze, opstellingen, bezettingen en gesproken teksten. In 2016 vond de eerste samenwerking met Ensemble Corona plaats. De zuivere stemmen van Larynx mengen goed met de historische instrumenten van Ensemble Corona. Het programma  Venga Aventurero ! werd wegens succes in 2017 her nomen en uitgevoerd in onder andere de serie van de Stichting Alkmaarse Kamermuziek in De Vest in Alkmaar.

Sopranen: Mascha Punt,  Aukje Vergeest
Alten: Immie van Kalken, Margriet Rienks
Tenoren: Jonas van Tol, Jan Fekke Ybema
Bassen: Paul Dros, Gijs Klunder
Muzikale leiding: Martine des Tombe